فصل 2 فعل غير متصرف

آنچه تا كنون گذشت درباره فعل متصرف بودو فعل متصرف فعلى است كه ماضى مضارع و امر و تمام چهارده صيغه هر كدام از اينها را داشته باشد و فعلى را كه چنين نباشد غير متصرف گويند افعال غير متصرف چهار دسته‏اند

1- آنهايى كه امر ندارند

2 -آنهايى كه مضارع و امر ندارند

3- آنهايى كه مضارع ندارند

4- آنهايى كه ماضى و مضارع ندارند .

افعال دسته اول عبارتند از زال يزال برح يبرح فتى‏ء يفتؤ انفك ينفك كاد يكاد اوشك يوشك طفق يطفق .

چهار فعل اول بمعنى قطع شد مى‏باشند و دائما با اداه نفى بكار برده مى‏شوند و در نتيجه دوام و اتصال را مى‏رسانند و دو فعل بعد بمعنى نزديك شد است و فعل اخير بمعنى شروع كرد مى‏باشد .

افعال دسته دوم عبارتند از تبارك مقدس و منزه است و اين فعل فقط به خداوند متعال نسبت داده مى‏شود خلا عدا حاشا اين سه فعل در استثناء بكار برده مى‏شوند شد سخت است طال دير زمانى است كثر زياد است قل نيست كم است ليس نيست دام دوام يافت